Skip to main content
Tổng Thống Donald Trump bước đi trong Vườn Hoa Hồng của Nhà Trắng, Washington, 02/05/2017 (AP/Susan Walsh)

Ông Trump và Ông Putin Tìm Cách Hợp Tác Về Syria

Washington, 03/05/2017 (MAS) – Tổng Thống Donald Trump và Tổng Thống Nga Vladimir Putin đã ra dấu hiệu cải thiện các cơ hội hợp tác tại Syria ở điều mà Nhà Trắng gọi là một cuộc thảo luận điện thoại “rất tốt” bao gồm sự tập trung vào việc thiết lập các vùng an toàn ở đất nước đang bị chiến tranh tàn phá này.

Điện Kremlin nói rằng các nhà lãnh đạo đã chào nhau trong cuộc gọi Thứ Ba để nỗ lực thiết lập cuộc gặp trực tiếp của họ vào Tháng 7, bên lề cuộc họp thượng đỉnh quốc tế tại Đức. Nhà Trắng sau đó xác nhận thông tin.

Cuộc điện thoại đánh dấu lần đầu tiên ông Trump và Putin đã trao đổi kể từ khi Hoa Kỳ thực hiện bắn tên lửa vào căn cứ không quân tại Syria, một cuộc tấn công làm cho Nga nổi giận, một trong những nhà cổ võ mạnh mẽ nhất của chính phủ Syria. Hành động quân sự của Hoa Kỳ đã tạo nên những căng thẳng mới giữa Washington và Moscow, với các quan chức hàng đầu của Hoa Kỳ đang lên án sâu sắc sự hỗ trợ tiếp tục của ông Putin đối với nhà lãnh đạo hiếu chiến của Syria Bashar Assad.

Nhưng các nhà lãnh đạo dường như một lần nữa ở bến bờ của sự hợp tác gần gũi ơn sau khi trao đổi. Điện Kremlin nói rằng ông Trump và ông Putin đã đồng ý ủng hộ các nỗ lực ngoại giao để giải quyết cuộc nội chiến Syria, một cuộc chiến đã làm chết hàng trăm ngàn người và hàng triệu người phải di tản. Nhà Trắng thông báo là sẽ gửi quan chức đứng đầu Bộ Ngoại Giao đến cuộc toạ đàm do Nga chủ sự về Syria sẽ bắt đầu vào Thứ Tư tại Kazakhstan.

“Tổng Thống Trump và Tổng Thống Putin đã đồng ý rằng nỗi thống khổ tại Syria đã đi quá xa và quá lâu và rằng tất cả các bên phải làm tất cả mọi sự mà họ có thể để chấm dứt bạo lực”, Nhà Trắng nói. “Cuộc trò chuyện là rất tốt đẹp, và bao gồm một cuộc trao đổi về những vùng an toàn, hoặc dừng leo thang để đạt được hoà bình lâu dài vì nhân đạo và nhiều lý do khác nữa”.

Điện Kremlin cho rằng đặc trưng của cuộc gọi “giống như kinh doanh” và “mang tính xây dựng”. Điện không đề cập đến vùng an toàn.

Kể từ khi nhậm chức, ông Trump đã gợi lên tiềm năng về những vùng an toàn tại Syria với các lãnh đạo thế giới. Các vùng này được nhằm để bảo vệ người công dân – và can ngăn người tị nạn Syria khỏi việc nỗ lực để vào Hoa Kỳ, một trong những mục tiêu của ông Trump. Nhưng các nhà lãnh đạo quân sự đã cảnh báo rằng những nguồn lực quan trọng của Mỹ có thể sẽ bị đòi hỏi để bảo vệ các khu vực.

Bất luận là Hoa Kỳ và Nga có thể tìm được cách thế để tiến bước hay không thì vẫn đang rất không chắc chắn.  Hoa Kỳ từ lâu đã tìm sự trợ giúp của Moscow tại Syria, nơi mà cuộc nội chiến đã tạo ra khoảng không cho Nhà Nước Hồi Giáo và các nhóm cực đoan khác. Nhưng sự hỗ trợ tiếp tục của Nga đối với Assad vẫn cứ là một cản trở liên tục.

Khi còn là ứng viên, ông Trump tranh luận rằng Hoa Kỳ tập trung vào Syria sẽ là về chủ nghĩa khủng bố, chứ không phải tìm cách loại bỏ ông Assad khỏi quyền lực. Và ông hứa rằng sẽ hợp tác với bất cứ nước nào – đặc biệt là Nga – muốn đóng một vai trò trong nỗ lực ấy.

Nhưng tháng trước, ông Trump đã bị xúc động bởi hình ảnh tàn bạo của các trẻ em bị giết hại trong một cuộc tấn công vũ khí hoá học mà Mỹ đã qui trách nhiệm cho chính phủ của ông Assad. Hoa Kỳ đã bắn 59 quả tên lửa Tomahawk vào căn cứ không quân Syria, đánh dấu lần đầu tiên Mỹ đã trực tiếp nhắm vào chính phủ Syria kể từ khi cuộc mâu thuẫn bắt đầu.

Một số cố vấn cao cấp của ông Trump, gồm Ngoại Trưởng Rex Tillerson và Đại Sức Liên Hiệp Quốc Nikki Haley, đã thổi phồng chỉ trích về Nga và ông Putin sau cuộc tấn công vũ khí hoá học.

Tuy nhiên ông Trump vẫn tiếp tục giữ vững tiềm năng về một mối quan hệ mạnh mẽ hơn với Nga, điều vốn là một đá tảng của đường lối chính sách ngoại giao của ông khi còn là một ứng viên tổng thống. Ông đã viết trên Twitter vài ngày sau khi tấn công Syria nói rằng “mọi thứ sẽ hoạt động tốt” giữa Hoa Kỳ và Nga và “mọi người sẽ cảm nhận được”.

Những thay đổi trong động thái của bộ máy ông Trump diễn ra giữa vòng xoáy vững chắc của tranh cãi xoay quanh những mối quan hệ có thể giữa các tổ chức của tổng thống với Nga trong cuộc bầu cử năm ngoái. Cơ Quan FBI và các uỷ ban quốc hội đang điều tra liệu chiến dịch của ông Trump có hợp tác với Nga khi Nga làm gian lận trong cuộc bầu cử.

Bà Hillary Clinton, đối thủ Dân Chủ đã biến mất của ông Trump, nói trong một cuộc xuất hiện vào Thứ Ba rằng bà “đang trên đà chiến thắng” cuộc bầu cử cho đến khi “những biến cố can thiệp” xuất hiệ trong những ngày cuối của chiến dịch, gồm cả việc công bố những e-mails hack được của WikiLeaks từ một trong những cố vấn cao cấp nhất của bà. Các cơ quan tình báo Mỹ đã đánh giá rằng Nga đứng phía sau việc đột nhập này.

Ông Putin, một người đã gặp vào đầu ngày Thứ Ba với Thủ Tướng Đức Angela Merkel, bác bỏ rằng Nga từng can thiệp vào cuộc bầu cử của các nước khác. Ông nói rằng những tố cáo về Nga gian lận nhằm giúp ông Trump chiến thắng ứng viên Dân Chủ Hillary Clinton “chỉ đơn giản là tin đồn” được sử dụng như một phần của cuộc chiến chính trị tại Washington.

Ông Trump đã hết mình bác bỏ bất cứ một mối quan hệ nào với Moscow, gọi cuộc điều tra về Nga là “ngớ ngẩn”.

Cuộc điện đàm vào Thứ Ba đánh dấu lần thứ 3 ông Trump và ông Putin biết nhau vì đã trao đổi kể từ khi tổng thống Hoa Kỳ nhậm chức vào Tháng 1. Cả Nhà Trắng và Điện Kremlin đều nói các nhà lãnh đạo đã thảo luận về những gây hấn hạt nhân của Bắc Hàn.

Âu Dương Duy (Theo AP)