Skip to main content
Hình ảnh Hải Quân Hoa Kỳ cung cấp cảnh bắn tên lửa từ Địa Trung Hải vào Syria ngày 07/04/2017 (Hải Quân Hoa Kỳ/AP)

Tên Lửa Hoa Kỳ Bắn Vào Syria; Ông Trump Yêu Cầu Chấm Dứt Nạn Tàn Sát

Palm Beach, Florida, 07/04/2017 (MAS) – Hoa Kỳ đã làm nổ tung một căn cứ của Syria bằng một vụ đánh bom bằng tên lửa hành trình vào đêm Thứ Năm trong một sự trả thù khóc liệt cho vụ tấn công tàn bạo bằng vũ khí hoá học vào tuần này vào người dân. Tổng Thống Donald Trump đã coi cuộc tấn công của Hoa Kỳ là một sự thiết yếu để ngăn chặn việc sử dụng khí độc trong tương lai và kêu gọi các nước khác hãy tham gia vào việc tìm cách “chấm dứt tình trạng sát hại và đẫm máu tại Syria”.

Đó là cuộc tấn công đầu tiên của Mỹ vào chính phủ Syria và sắc lệnh quân sự khủng khiếp nhất của ông Trump kể từ khi trở thành tổng thống chỉ trong vòng hai tháng trước. Các vụ tấn công cũng có nguy cơ đưa Hoa Kỳ sâu hơn vào tình trạng mâu thuẫn không thể vãn hồi mà người tiền nhiệm của ông đã dành nhiều năm nỗ lực để tránh né.

Thông báo về cuộc tấn công từ khu nghỉ dưỡng của ông tại Florida, ông Trump cho biết không còn hoài nghi gì Tổng Thống Syria là Bashar Assad chịu trách nhiệm về vụ tấn công hoá học, điều mà ông đã triển khai khí độc bị cấm và giết hàng chục người.

“Ông Assad đã phanh thây đời sống của nhiều người nam, nữ và trẻ em vô tội”, ông Trump tuyên bố.

Cuộc tấn công của Mỹ - 59 quả tên lửa đã được bắn từ USS Ross và USS Porter – đã đánh vào căn cứ không quân Shayrat do chính phủ điều hành tại trung tâm Syria, nơi các quan chức Hoa Kỳ nói rằng các máy bay quân sự của Syria vốn thả các loại hoá chất đã cất cánh. Các loại tên lửa của Hoa Kỳ đã đánh vào lúc 8g45 tối, theo giờ Washington, 3g45 sáng Thứ Sáu tại Syria. Các tên lửa đã nhắm mục tiêu vào các đường bay, xưởng để máy bay, tháp điều khiển và khu vực đạn dược, các quan chức cho biết.

Cuộc tấn công đã làm thiệt mạng một số người dân Syria và làm thương vong một số người khác, Talal Barazi, thống đốc tỉnh Homs của Syria đã cho AP biết. Ông không đưa ra con số chính xác.

Ông Trump đã ra lệnh tấn công mà không có sự phê chuẩn từ Quốc Hội hoặc sự ủng hộ của Liên Hiệp Quốc. Các quan chức Hoa Kỳ cho biết ông có quyền sử dụng vũ lực để bảo vệ lợi ích quốc gia và bảo vệ người công dân khỏi những tàn bạo.

Đài truyền hình nhà nước Syria đã tường thuật một vụ tấn công tên lửa Hoa Kỳ vào nhiều mục tiêu quân sự và đã gọi cuộc tấn công này là một “sự gây hấn”.

Cuộc tấn công của Hoa Kỳ đã đánh dấu một sự thay đổi ngoạn mục đối với ông Trump, một người đã cảnh báo trong tư cách là một ứng viên trước việc Hoa Kỳ bị đưa vào trong cuộc nội chiến Syria vốn đã bắt đầu từ 6 năm trước. Nhưng tổng thống dường dư đã bị đánh động bởi hình ảnh các trẻ em bị giết trong cuộc tấn công hoá chất, gọi đó là một “sự xúc phạm đế con người” đã vượt “qua ranh giới đỏ”.

Các quan chức Hoa Kỳ đã đưa ra một vài lời đổ lỗi cho Nga, một trong những người hưởng lợi quan trọng nhất của Syria. Ngoại Trưởng Mỹ Rex Tillerson, tại Florida với ông Trump, đã cho biết Moscow đã thất bại trong việc thực hiện một thoả thuận 2013 vốn nhằm tước Syria khỏi các loại vũ khí hoá học của nó.

“Hoặc là Nga đã đồng loã hoặc Nga đã chỉ đơn giản là không không đủ năng lực trong khả năng của nó để thực thi việc chấm dứt của thoả thuận”, ông Tillerson nói.

Những tên lửa Tomahawak của Hoa Kỳ, đã bắn từ những tầu chiến tại Biển Địa Trung Hải, nhắm vào khu căn cứ không quân để trả thù cho cuộc tấn công mà Mỹ tin rằng không quân của chính phủ Syria đã bắn ra bằng chấ sarin tác động lên thần kinh trộn với khí chlorine. Tổng thống không thông báo về những tấn công trước đó, mặc dù ông và các quan chức ăn ninh khác đã đưa ra những cảnh báo với chính phủ Syria trong suốt ngày Thứ Năm”.

Cuộc tấn công diễn ra khi ông Trump đang tiếp đón Chủ Tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong cuộc gặp tập trung vào việc gây áp lực khác của an ninh Hoa Kỳ: chương trình vũ khí hạt nhân của Bắc Hàn. Hành động của ông Trump tại Syria có thể ra dấu cho Trung Quốc rằng vì tân tổng thống không sợ những bước quân sự đơn phương, ngay cả khi những quốc gia chính như Trung Quốc đang ở trong hành trình.

“Điều này cho thấy tổng thống sẵn sàng thực hiện những hành động mang tính quyết định khi kêu gọi”, ông Tillerson nói.

Ông Trump đã cổ võ sự hợp tác chống lại lớn hơn nữa với Nga, người ủng hộ mạnh thế nhất về quân sự của ông Assad. Chỉ tuần trước, bộ máy của ông Trump đã tỏ dấu là Hoa Kỳ không còn hứng thú với việc nỗ lực đẩy Assad khỏi quyền lực trước định hướng về một sự mâu thuẫn đã giết hàng trăm ngàn người và dẫn đến cuộc khủng hoảng tị nạn tồi tệ nhất kể từ Thế Chiến Thứ II.

Các quan chức Hoa Kỳ đã phác hoạ việc tấn công là phù hợp, một sự đáp trả có biện pháp và nói rằng họ không đưa ra một dấu hiệu về một sự thay đổi rộng hơn trong cách tiếp cận của bộ máy ông Trump đối với cuộc mâu thuẫn Syria.

“Ý định là để ngăn chặn chế độ khỏi việc thực hiện lại điều này”, Đại Uý Hải Quân Jeff David, một phát ngôn viên của Lầu Năm Góc. “Sẽ là chọn lựa của chế độ liệu có làm nữa hay không, và điều đó dựa trên hành động tiếp theo của họ”.

Tuy nhiên, việc tấn công mang lấy mối nguy là nhấn Mỹ sâu vào cuộc mâu thuẫn của Syria, đang làm phức tạp sự an toàn của hàng trăm lực lượng Hoa Kỳ đang chiến đấu ở một mặt trận khác chống lại nhóm Nhà Nước Hồi Giáo tại miền bắc của đất nước. Nếu quân đội của ông Assad tiếp tục các cuộc tấn công khí độc, thì bộ máy của ông Trump về nguyên tắc sẽ tiếp tục gia tăng trả thù.

Nga và Iran, các đồng minh của ông Assad, đưa ra những vấn đề khác. Nhân sự và không quân quân sự Nga đang hợp tác với không quân và nhân sự của Syria, và các binh lính và lực lượng song quân của Iran cũng đang trên mặt trận để giúp cho cuộc chiến của ông Assad trước các nhóm đối lập hy vọng sẽ lật đổ ông.

Trước cuộc tấn công, các quan chức quân sự Hoa Kỳ đã cho biết thông tin về các đồng nghiệp Nga của họ về sự đe doạ tấn công. Mục tiêu là để tránh bất cứ tai hoạ nào có liên quan đến lực lượng Nga.

Tuy nhiên, Phó đại sứ LHQ của Nga là Vladimir Safronkov cảnh báo rằng bất cứ một hậu quả tiêu cực nào từ cuộc tấn công sẽ là trên “vai của những người đã đưa ra một sự mạo hiểm đầy hoài nghi và bi đát đó”.

Hoa Kỳ cũng thông báo cho các nước đối tác của mình trong khu vực trước khi bắn tên lửa.

Quyết định tấn công Syria của ông Trump diễn ra ba năm rưỡi sau khi Tổng Thống Barack Obama đã đe doạ ông Assad bằng một hành động quân sự sau một cuộc tấn công hoá chất trước đó gây thiệt hại hàng trăm người bên ngoài Damascus. Ông Obama đã tuyên bố việc sử dụng những loại vũ khí đó là “một ranh giới đỏ”. Vào lúc đó, nhiều tầu của Mỹ tại Địa Trung Hải đã vào vị trí để phóng tên lửa, chỉ có ông Obama đột ngột rút lại sau khi đồng minh chính của Hoa kỳ là Anh và Quốc Hội Hoa Kỳ không ủng hộ kế hoạch của ông.

Thay vào đó ông chọn lựa kế hoạch ủng hộ của Nga vốn được cho là sẽ loại trừ và gỡ bỏ các loại vũ khí hoá học của Syria.

Thế giới biết về cuộc tấn công hoá chất trước đó trong tuần khi hình ảnh tin tức cho thấy người dân chết trên đường phố và thi thể các trẻ em chất thành đống. Tiếng kêu của quốc tế làm sống dậy sự đáp trả cảm xúc của ông Trump, một người dường như đã bỏ đi tầm nhìn thường được nhắc tới về “Hoa Kỳ Trước Hết” của ông cho một lập trường can thiệp nhân đạo, phù hợp với lập trường của các nhà lãnh đạo Mỹ trước đó.

Ông Trump dường như nhanh chóng xem xét lại cảm giác của ông về ông Assad, nói rằng: “Ông ta ở đó và tôi đoán ông ta đang thu xếp mọi sự, vì thế một điều gì đó sẽ diễn ra”.

Việc thể hiện sức mạnh tại Syria làm dấy lên những vấn đề pháp lý. Thật chưa rõ là quyền nào mà ông Trump đang dựa vào để tấn công một chính phủ khác. Khi ông Obama can thiệp vào Libya vào năm 2011, ông đã dùng một lệnh của Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc và sự lãnh đạo chung của NATO về sự mạng để tranh luận rằng ông có quyền hợp pháp – những lập luận mà nhiều người Đảng Cộng Hoà chống lại. Ông Trump không thể dựa vào sự biện minh ở đây.

Cũng chưa rõ là liệu ông Trump có áp dụng bất cứ một nỗ lực rộng hơn nào để chiến đấu với ông Assad hay không. Dưới thời Obama, Hoa Kỳ phần lớn là rút lui khỏi sự hỗ trợ của mình đối với cái gọi là những nổi loạn “điều độ” khi có sự can thiệp của quân đội Nga vào Tháng 09/2015 dẫn họ đến chịu nhiều thất bại chiến trường khác. Thay vào đó, ông Obama tìm cách hợp tác với Nga về một sự chuyển tiếp có thương lượng.

Ông Trump và các trợ lý cao cấp của ông đã biết trong những ngày qua “thực tại” về ông Assad đang nắm quyền, nói rằng việc truất phế ông sẽ không còn là một ưu tiên nữa. Nhưng tấn công vũ khí hoá học dường như là đã khuấy động việc nghĩ lại. Tại Florida vào Thứ Năm, ông Tillerson nói về ông Assad, “Sẽ không còn vai trò nào cho ông ta để lãnh đạo người dân Syria”.

Đan Sĩ (Theo AP)