Đức Giáo Hoàng Phanxicô ban hành luật mới tái cơ cấu lại tài chính Vatican

Vatican (MAS) – Đức Giáo Hoàng Phanxicô mới ban hành một luật mới vào Thứ Hai để tái tổ chức lại các vấn đề tài chính của Vatican sau nhiều vụ bê bối khác nhau.

Trong một văn kiện ban hành ngày 28/12, Đức Giáo Hoàng đã chính thức chuyển các trách nhiệm về tài chính từ Bộ Ngoại Giao Vatican sang Bộ Quản Lý Tài Sản Của Toà Thánh (APSA), vốn đóng vai trò như bộ máy quản lý ngân khố và tài sản của Toà Thánh.

Đầu tiên Ngài thông báo về sự thay đổi này trong một lá thư đề ngày 25/12 gửi đến Quốc Vụ Khanh Toà Thánh Vatican Đức Hồng Y Pietro Parolin vốn đã được công khai vào ngày 5/11 sau khi Bộ Ngoại Giao đã ngập tràn các tố cáo về sự quản lý sai trái về tài chính.

Đức Giáo Hoàng đã công bố luật mới trong một lá thư gọi là tự sắc.

Văn kiện, có tựa đề là “Một tổ chức tốt hơn”, cũng đặt ra những qui định mới để giám ssats Quĩ Thánh Phêrô, một sự quyên góp toàn thế giới thường niên nhằm cổ võ cho sứ mạng của Đức Giáo Hoàng.

Các quan chức Vatican đã bị buộc phải từ chối rằng tiền được quyên cho Quĩ Phêrô được dùng để che đậy cho những mất mát về một thương vụ tài sản London gây tranh cãi được Bộ Ngoại Giao giám sát.

Văn kiện, được ký vào ngày 26/12 và có hiệu nghiệm trước khi bắt đầu năm tài khoá mới của Vatican, có 4 điều khoản. Điều khoản thứ nhất có liên quan đến việc chuyển các khoản đầu tư và tài sản từ Bộ Ngoại Giao sang APSA. Điều khoản thứ hai qui định việc quản trị các quĩ giáo hoàng. Điều khoản thứ ba đưa ra “những qui định về theo dõi và giám sát tài chính và kinh tế” và điều khoản thứ tư nói về chức năng của phòng hành chính của Bộ Ngoại Giao.

Theo luật mới, APSA sẽ có được lại quyền làm chủ các quĩ, các tài khoản ngân hàng, và các khoản đầu tư, gồm cả bất động sản, trước đó được quản lý bởi Bộ Ngoại Giao kể từ ngày 01/01/2021.

Việc quản trị các trọng trách mới của APSA sẽ thuộc về Bộ Kinh Tế của Vatican, được thiết lập năm 2014 để giám sát các hoạt động tài chính của Toà Thánh và Thành Vatican. Bộ Kinh Tế trong tương lai cũng sẽ đóng vai trò là Bộ Kinh Tế và Tài Chính của Giáo Hoàng.

Luật yêu cầu Bộ Ngoại Giao “chuyển sớm nhất có thể, và không trễ hơn ngày 4/2/2021 tất cả các tài sản hiện đang giữ trong các tài khoản tại Viện Các Công Trình Tôn Giáo, thường được biết là “ngân hàng Vatican”, và các tài khoản nước ngoài của bộ này.

Luật cũng yêu cầu APSA tạo ra một nhánh mang tính ngân sách được gọi là “Quĩ Giáo Hoàng” vốn sẽ gồm luôn cả các định chế tài chính được thiết lập của Toà Thánh. Nhánh này sẽ gồm luôn một nhánh phụ của mình được gọi là “Quĩ Phêrô”. Một nhánh phụ khác, gọi là “Quĩ Tuỳ Ý Của Đức Thánh Cha”, sẽ được hoạt động riêng theo định hướng của Đức Giáo Hoàng. Một nhánh phụ thứ ba, được gọi là “Quĩ Được Phép”, sẽ được thiết lập cho các quĩ “có một giới hạn cụ thể về điểm đến theo ý muốn của các nhà hảo tâm hoặc việc đóng góp theo qui định”.

Tự sắc này cũng mang lại cho Bộ Kinh Tế, trước được dẫn dắt bởi Đức Hồng Y George Pell và giờ là Cha Juan Antonio Guerrero Alves, S.J., các quyền giám sát với các tổ chức trước đó được giám sát bởi Bộ Ngoại Giao. Các tổ chức khác nhau của Vatican sẽ chuyển các ngân sách và báo cáo tài chính của họ cho Bộ Kinh Tế mà sau dó sẽ chuyển hết sang để được phê chuẩn của Hội Đồng Kinh Tế, được thiết lập năm 2014.

Văn kiện cũng nói rằng phòng quản trị của Bộ Ngoại Giao vẫn duy trì “cách đặc biệt nguồn nhân lực cần thiết để thực thi các hoạt động liên quan đến việc quản trị nội bộ của bộ này, việc chuẩn bị ngân sách và báo cáo tài chính của bộ và các chức năng không mang tính quản trị khác được thực hiện đến giờ”, và chuỷen tài liệu lưu trữ phù hợp sang cho APSA.

Văn Phòng Báo Chí Toà Thánh cho biết vào 28/12 rằng tự sắc chuyển thành luật các quyết định được thực hiện trong lá thư của Đức Giáo Hoàng gửi Đức Hồng Y Parolin vào tháng 8, vốn dẫn đến việc thiết lập uỷ ban giám sát việc chuyển các trách nhiệm từ Bộ Ngoại Giao sang APSA. Văn phòng Báo Chí giải thích rằng uỷ ban sẽ “tiếp tục làm rõ một vài chi tiết kĩ thuật cho đến ngày 4/2, như mong đợi”.

“Luật mới này làm giảm số các nhà quản lý kinh tế tại Toà Thánh và tập trung vào quản trị,quản lý, và các quyết định kinh tế và tài chính vào các bộ có liên quan tương ứng đến mục đích”, văn phòng báo chí giải thích.

“Với luật mới này, Đức Thánh Cha mong muốn thực thi một tổ chức tốt hơn của Giáo Triều và thậm chí đến việc thực thi chức năng mang tính chuyên môn hơn của Bộ Ngoại Giao, vốn sẽ có nhiều sự tự do hơn để giúp Ngài và các vị kế nhiệm Ngài trong các vấn đề quan trọng hơn vì thiện ích của Toà Thánh”.

Văn phòng báo chí nói thêm rằng tự sắc cũng “thiết lập một sự kiểm soát lớn hơn và một sự minh bạch tốt hơn của Quĩ Phêrô và của các quĩ vốn có được từ việc đóng góp của người tín hữu”.

Đan (CNA)