Skip to main content
Một nữ tu đang nhận hiệp lễ từ tay linh mục ở Kenya (CNS photo/Thomas Mukoya, Reuters)

Văn Kiện mới của Toà Thánh Vatican: Giáo dân có vai trò, nhưng các giáo xứ phải được linh mục dẫn dắt

Vatican (MAS) – Bộ Giáo Sĩ Vatican đã ban hành một chỉ dẫn về chăm sóc mục vụ vốn làm rõ vai trò của những người nam nữ giáo dân trong sứ mạng truyền giáo của Giáo Hội và đưa ra chỉ dẫn về những cải tổ giáo xứ và tái cấu trúc lại.

Văn kiện dài 22 trang, có tựa đề “Sự hoán cải mục vụ của cộng đoàn giáo xứ trong sự phục vụ cho sứ mạng phúc âm hoá của Giáo Hội”, đã được Toà Thánh Vatican ban hành vào ngày 20/7.

Mặd dù văn kiện không giới thiệu tính pháp lý mới về việc chăm sóc mục vụ, nhưng văn phòng báo chí Toà Thánh Vatican cho biết là tài liệu này được bộ ban hành như một chỉ dẫn có liên quan đến “nhiều dự án cải tổ khác nhau của các cộng đoàn giáo xứ và tái cấu trúc lại giáo phận, đã đang diễn ra trong tiến trình hoạch định”. Văn kiện cũng làm rõ vai trò của phó tế, những người nam nữ thánh hiến, cũng như là người giáo dân, trong các giáo phận có sự thiếu hụt các linh mục.

Những người được tin tưởng với sự tham gia vào việc thi hành việc chăm sóc mục vụ của cộng đồng, văn kiện nói, “sẽ được chỉ dẫn bởi một vị linh mục với các chức năng hợp pháp, là người sẽ hành động như ‘một người điều phối sự chăm sóc mục vụ’ với những quyền lực và chức năng của một linh mục coi xứ, mặc dù không có một văn phòng với các chức năng và quyền”.

Văn kiện cũng hướng dẫn các vị giám mục không bổ nhiệm các phó tế, những người nam nữ thánh hiến là những người được trao các trách nhiệm tại một giáo xứ không có linh mục là “mục tử, đồng mục tử, tuyên uý, điều phối viên, người vận hành, hay người quản trị giáo xứ”, vốn chính thức được giành cho hàng linh mục “khi những trách nhiệm này có một sự tương quan với hồ sơ mục vụ của các linh mục”.

Thay vào đó, những người có trách nhiệm sẽ được bổ nhiệm như “phó tế cộng tác, điều phối viên, cộng tác viên mục vụ hoặc cộng sự hoặc trợ lý”, văn kiện nói.

Người giáo dân, văn kiện nói, được mời gọi “để thực hiện sự dấn thân đại lượng cho việc phục vụ sứ mạng phúc âm hoá”, trước hết và trên hết, qua “việc làm chứng đại lượng trong đời sống thường nhật của họ”.

Văn phòng báo chí Toà Thánh Vatican nói, “Văn kiện, về nền tảng, gợi nhắc rằng ‘trong giáo hội có chỗ cho hết mọi người và mỗi người đều có thể tìm được vị trí của mình’ trong một gia đình của Thiên Chúa, tôn trọng ơn gọi của nhau”.

Cha Andrea Ripa, thứ trưởng Bộ Giáo Sĩ, đã nói cơ quan của Ngài tạo ra sự chỉ dẫn này như một cách để giúp bổ trợ và hướng dẫn các giám mục và các giáo phận trong các cải tổ giáo xứ và tái cấu trúc giáo phận.

Sự chỉ dẫn không phải là “một kiểu hợp với mọi” cách tiếp cận, Ngài viết, nhưng là một sự tổng quan cụ thể cho những qui định và chỉ dẫn hiện hành vốn có thể được tận dụng bởi nhiều giáo phận và giáo xứ khác nhau theo những hoàn cảnh độc nhất của họ.

“Trước việc giaos hội được Đức Kitô ban hành mệnh lệnh để trở nên truyền giáo, phúc âm hoá và ra đi tìm kiếm, một cải tổ về các cấu trúc của Giáo Hội luôn được yêu cầu để đáp trả trước những thách đố cảu thời đại”, vị linh mục viết.

“Cách tự nhiên, điều này có liên hệ đến việc tái tổ chức theo một cách thế việc chăm sóc mục vụ cho người tín hữu được thi ha nhf, để nuôi dưỡng một sự đồng trách nhiệm và cộng tác lớn lao hơn nơi tất cả mọi người chịu phép rửa”, Ngài viết.

Tầm quan trọng của người giáo dân nơi cộng đoàn giáo xứ được nhấn mạnh nơi cách mà các vị giám mục tái cấu trúc lại giáo phận, cụ thể là khi việc diễn ra là đóng cửa hay sáp nhập các giáo xứ.

Để cho một sự tái cấu trúc như vậy được thành công, văn kiện nói, nhiều yếu tố cần phải được xem xét gồm hết mọi thành viên của giáo xứ.

“Việc đưa ra các kế hoạch trên dân Thiên Chúa từ bên trên, mà không có sự tham gia của họ, cần phải tránh”, Cha Ripa nói trong bài trình bày được viết ra của mình.

Chỉ dẫn nhấn mạnh đến những lý do nhất định là chưa đủ cho việc đàn áp một giáo xứ, gồm “sự khan hiếm hàng giáo sĩ giáo phận, tình hình tài chính chung của một giáo phận”, hoặc những hoàn cảnh đang tạm thời hoặc có thể vãn hồi.

Những lý do hợp pháp cho sự đàn áp cần phải “được kết nối trực tiếp và có tổ chức với sự tham gia của cộng đoàn giáo xứ, chứ không phải trên những suy xét hay lý thuyết tổng thể”, văn kiện nói thêm.

Tương tự, những lý do hợp pháp cho việc huỷ sự thánh hiến và bán các nơi thờ tự phải không bao gồm “việc thiếu hàng giáo sĩ, sự suy giảm nhân khẩu hoặc tình trạng tài chính tồi tệ của giáo phận”, văn kiện nói rõ.

Âu Dương Duy (CNS)